Czy po odprawionym molebnie kapłan może udzielić uczestnikom Eucharystii (tj. uprzednio konsekrowane dary kapłan podaje wiernym zaraz po modlitwie molebna)? Kacper

Taka praktyka nie może być stosowana. Udzielenie Eucharystii poza ramami św. Liturgii może dotyczyć tylko sytuacji, kiedy osoba jest chora i do której duchowny przychodzi do domu.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Przyjąłem prawosławie, ale w kościele katolickim rzymskim miałem zawarty ślub. Rozwód nastąpił nie z mojej winy. Żona była wystąpiła o separację i rozwód. Ja jej nie przeszkadzałem. Chodzi o zdjęcie błogosławieństwa. Czy mogę sam wystąpić chociaż nie mam potencjalnej kandydatki do ślubu, ale nigdy nic nie wiadomo. Jak to w życiu. Gdzie mam to zrobić? Stanisław

Sytuacja jest trochę niejasna. Rozumiem, że związek małżeński został zawarty w Kościele rzymskokatolickim? Czy ten związek został unieważniony? Jeśli to duchowny rzymskokatolicki udzielał małżeństwa, to właściwie tam powinien mieć miejsce akt jego unieważnienia. W przypadku zdjęcia błogosławieństwa, z małżeństwa, które było zawierane w Cerkwi prawosławnej całą procedurę przeprowadza się w parafii do której aktualnie osoba zainteresowana należy. Sugeruję pójść porozmawiać z proboszczem pańskiej aktualnej parafii.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, rodzina



Czy podczas ślubu mieszanego w cerkwi jest możliwość dodania do ceremonii bezpośredniego wypowiedzenia sobie nawzajem przez parę młodą przysięgi małżeńskiej? Alicja

Prawosławny ryt sakramentu małżeństwa nie zawiera takiej formuły i nie można jej dołączyć do tego rytu. Wynika to z pewnej subtelnej różnicy w podejściu do sakramentu w Kościele rzymskokatolickim i prawosławnym. W rozumieniu rzymskokatolickim to młodzi (nupturienci) są szafarzami sakramentu, duchowny jest tego świadkiem i wobec niego składają wzajemną przysięgę: „nieopuszczenia aż do śmierci”. W tym wypadku śmierć jednego z małżonków czyni drugiego „wolnym”. W pojęciu prawosławnym, to duchowny (kapłan) jest szafarzem sakramentu i prowadzi młodych wzywając błogosławieństwa Bożego. Związek ten nie trwa „aż do śmierci” lecz ma wymiar przechodzący do życia przyszłego. Ewentualna śmierć małżonka w tym wypadku nie czyni drugiego „wolnym”. Dlatego też już nawet z kontekstu samego sakramentu małżeństwa wprowadzenie „przysięgi małżeńskiej” naruszałoby pojmowanie sakramentu.

Kategorie: liturgika, Redakcja



Czy kobietę w ciąży oraz dzieci (jeśli tak, to do jakiego wieku) obowiązuje post? Dziękuję

Cerkiew nigdy nie definiowała w sposób jurydyczny wieku dzieci, od kiedy powinny pościć. Podobnie w kanonach wskazuje się, że osobom, którym zdrowie nie pozwala na poszczenie mogą odstąpić od dyscypliny postu. Srogi kanon apostolski 69 nazywa to „niemocą cielesną”. Ogólnie do postu powinniśmy podchodzić w sposób duchowy i nie kojarzyć go wyłącznie z dietą. Post jest czymś więcej niż określeniem tego co można jeść a czego nie wolno. Zdrowy rozsądek i właściwe życie duchowe może nam (rodzicom) podpowiedzieć od kiedy możemy przyuczać dziecko do postu.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Jakie jest poświęcenie wody podczas sakramentu chrztu? Anonim

Jest to poświęcenie wody, właściwe dla misterium Chrztu. Jego tekst znajduje się w Euchologionie (sc. Trebnik).

Kategorie: liturgika, Redakcja



Cerkiew wyznaczyła szczególne dni modlitwy za zmarłego (3., 9. i 40.) – jak uzasadnia się wybór akurat tych dni? Ania

Św. Makary widzi sens modlitwy w trzeci dzień po śmierci, ponieważ przynosi ona ulgę duszy, która cierpi z powodu rozłąki z ciałem. Aleksandryjski pustelnik ponadto mówi o trzydniowej wędrówce duszy do tych miejsc, które chce ona odwiedzić. W wędrowaniu tym towarzyszą jej aniołowie. Dusza wyjątkowo przywiązana za życia do ciała człowieka, błąka się wokół grobu i miejscu jego przebywania, natomiast dusza cnotliwa odwiedza te miejsca, gdzie czyniła dobro i prawdę. Trzeci dzień jest również ważny, ponieważ podobnie jak mające miejsce po trzech dniach Zmartwychwstanie Chrystusa, tak i on jest czasem uniesienia każdej duszy chrześcijańskiej na niebiosa dla oddania pokłonu Bogu. Według św. Makarego Aleksandryjskiego, kolejne sześć dni, a więc do dziewiątego dnia od śmierci, dusza niedawno zmarłego ogląda przeróżne komnaty, w których przebywają dusze sprawiedliwych i świętych. Przygląda się ona życiu w raju, widząc czym jest i wychwalając za to Wszechmogącego Boga. Doświadczenie raju jest tak silne – przekonuje św. Makary – że dusza zapomina o smutku z powodu rozłąki z ciałem wskutek śmierci. Czując wyrzuty sumienia, jeśli umarła w stanie grzechu, doświadcza udręki z powodu niegodziwego życia, które miała na ziemi. Wynika stąd nie tylko sens, ale i wielka potrzeba modlitwy sprawowanej w dziewiąty dzień.

O wiele dłużej, bowiem przez trzydzieści dni, dusza odwiedza miejsca piekielnych mąk i udręk. Poznaje nie tylko samo piekło, ale również stopnie i różnorodność mąk nieprawych dusz. Przebywa w wielkim lęku i strachu, aby tylko uniknąć tego, co oglądała przez ten czas. W świadomości prawosławnej modlitwa w czterdziesty dzień uważana jest za szczególnie niezbędną i istotną. Czterdziesty dzień posiada również inny wymiar. Należy go postrzegać jako czas, kiedy dokonuje się obnażenie wszystkich tych namiętności, której dusza ludzka wiernie służyła podczas swej ziemskiej wędrówki. Stopień zniewolenia przez te namiętności staje się kryterium umiejscowienia duszy do czasu Sądu Ostatecznego. Moment ten, w pośmiertnej wędrówce duszy, Kościół prawosławny określa mianem „Sądu Indywidualnego”.

„Najbardziej rozbudowaną jednak symbolikę szczególnych dni wspomnienia zmarłych prezentuje św. Symeon z Salonik. Otóż mówi on, że modlitwa w trzeci dzień po śmierci związana jest z aktem twórczym człowieka, którego dokonała Święta Trójca. Człowiek otrzymał od Niej swój byt, a śmierć powoduje przejście i zmianę. Człowiek okaże się przed Bogiem w swoim pierwotnym pięknie, które posiadał przed upadkiem, a może nawet jeszcze w lepszym pięknie.
Modlitwa za zmarłego w dziewiąty dzień czyniona jest, aby jego dusza „jako niematerialna i tej samej natury co Aniołów, została do nich włączona. Ich liczba bowiem sięga dziewięciu zastępów podzielonych na trzy triady. Wszystkie one wysławiają i głoszą Trójjedynego Boga.
Dzień czterdziesty to nawiązanie do Wniebowstąpienia Zbawiciela. Tak jak ono nastąpiło w czterdziesty dzień po Zmartwychwstaniu, tak również i dusza ludzka powinna się wznieść na niebiosa, aby tam spotkać Sędzię, Zbawiciela i Władcę, i być już na zawsze razem z Nim

abp Jerzy Pańkowski, Śmierć, pogrzeb i modlitwa za zmarłych w Kościele prawosławnym, wyd. ChAT, Warszawa 2018, s. 115-119.

Kategorie: liturgika, Redakcja



Jakie są różnice w przebiegu sakramentu małżeństwa zawartego pomiędzy dwiema osobami wyznania prawosławnego a osobą wyznania prawosławnego i osobą innego wyznania (chrześcijanina)? Kasia

W przebiegu sakramentu małżeństwa nie ma żadnych różnic w przypadku małżeństwa gdzie obydwie strony są prawosławne czy też kiedy jedna ze stron jest innego wyznania. Różnica widoczna jest później. Strona nieprawosławna nie może przystępować do sakramentu Eucharystii.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, rodzina



Czemu w Cerkwi prawosławnej np. w Polsce czci się innych świętych, niż np. w cerkwi w Rosji, czy w Niemczech? Czemu w Rosji, czy gdzieś indziej nie obchodzi się wspomnienia choćby Maksyma Gorlickiego, bo chyba w kościele Katolickim jeśli jest jakiś święty, to jego pamięć czci się przez wszystkie Kraje, w tym samym terminie? Kacper

Jest to raczej naturalne, że lokalne Cerkwie czczą pamięć świętych, którzy żyli i są związani z lokalną społecznością. Święci, którzy żyli w innych krajach są często wpisani do kalendarza danej lokalnej Cerkwi, lecz ich kult nie jest rozpowszechnionym. Czasem bywa, że ten kult jednak jest rozpowszechnionym. Np. w naszej Cerkwi czcimy pamięć św. Serafima z Sarowa lub też innych świętych lokalnych z Rusi. Jest znacząca grupa świętych starożytnych, których kult stał się powszechnym. Mam na myśli tu św. Mikołaja, św. Jerzego, św. Pantelejmona czy innych. Myślę, że podobne zasady co do czczenia pamięci świętych są również w Kościele rzymskokatolickim.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Kiedy podczas śpiewania Symbolu Wiary w czasie niedzielnej Liturgii powinno się dzwonić? Po każdym artykule? 12 razy czy można więcej? Czy to dzwonienie ma jakieś zasady? Tomasz

Powinno być 12 uderzeń w dzwon zgodnie z ilością artykułów w Symbolu wiary. Artykuły Symbolu nie są jednakowej długości, ale dzwonienie powinno być równomiernym.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Kto piecze prostoty batiuszka czy matuszka? Czy jest jedna zasada co do wypieku ilości i częstotliwości wypieku. W jednej cerkwi prosfory są dawane dzieciom przy całowaniu krzyża w innej w ogóle tych prosforą nie ma. Są tylko dawana przy karteczce dawanej na proskomidię. W innej są dawane na koniec liturgii wszystkim obecnym. Od czego to zależy? Od batiuszki? Czy też jest jakaś zasada? A kolejne pytanie dotyczy wypieku Artosu i jego późniejszym krojeniu. Oglądam zdjęcia z cerkwi zagranicznej i tam Artos jest krojony tylko przez duchownych którzy są ubrani w pełne oblaczenije. Niektóre Artosy są wysokie inne oklapłe? Jak to powinno wyglądać? Anna

Przy wypieku prosfor nie ma reguły kto powinien je przygotowywać. Czasem robi to batiuszka, czasem matuszka, bardzo często są to również pobożne parafianki, które zajmują się tą czynnością. Nie ma też jednaj zasady co do dzielenia i rozdawania prosforek w cerkwi. Jeśli parafia dysponuje wieloma prosforkami to też w większej ilości je rozdysponowuje. Dzielenie Artosa natomiast jest to już specjalna czynność liturgiczna. Po nabożeństwie paschalnym duchowny czyta specjalną modlitwę na poświęcenie Artosa. Natomiast w sobotę kończącą Tydzień paschalny czyta specjalną modlitwę na jego podzielenie. Wygląd zewnętrzy tego specjalnego chleba zależy w dużej mierze od zdolności piekarza. W każdym bądź razie powinien wyglądać on ładnie i być dobrze upieczonym.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Strona 4 z 46« Pierwsza...23456...102030...Ostatnia »