Jako wierny Patriarchatu Moskiewskiego całkiem uznaję i wspieram decyzję Rosyjskiej Prawosławnej Cerkwi o zerwaniu łączności eucharystycznej z Bartłomiejem i jego organizacją religijną. Natomiast mieszkam w Polsce, gdzie Bartłomiej niestety jest uznawany za biskupa ekumenicznej Cerkwi-Siostry. Problem pojawia się, kiedy na liturgii słyszę wspomnienie o biskupie Konstantynopola (Bartłomieju). Jest owy biskup wrogiem mojego narodu i mojej Cerkwi. Nie rozpatruję możliwości zmiany swej pozycji światopoglądowej, o ile Sobór Rosyjskiej Prawosławnej Cerkwi nie zdecyduje się o wznowieniu łączności eucharystycznej z Konstantynopolem. Czy mogę podczas liturgii osobiście wspominać patriarchę Cyryla, przekreślając tym w swoim sercu ogólne wspomnienie o Bartłomieju pod czas liturgii, jako nie dotyczące mnie osobiście i mojej wiary? Kirill

Rozumiem pańską konsternację i dyskomfort związany z zaistniałą sytuacją na Ukrainie. W naszych parafiach w czasie nabożeństw jest wymieniane imię zwierzchnika Cerkwi w Polsce i biskupa lokalnego (plus biskupów wikarnych jeśli tacy są w diecezji). Imion zwierzchników poszczególnych autokefalicznych Cerkwi prawosławnych nie wymienia się. Wyjątek stanowi św. Liturgia celebrowana pod przewodnictwem zwierzchnika Cerkwi, w naszym przypadku przez Metropolitę Sawę. Wówczas wymienia on wszystkich lokalnych zwierzchników Cerkwi autokefalicznych z którymi jest on w kontakcie eucharystycznym. Przypuszczam, że uczestniczy pan właśnie w takich nabożeństwach? W swojej skromnej sugestii widziałbym dwie możliwości dla pana: 1) Uczęszczać na nabożeństwa gdzie nie są wymieniani zwierzchnicy lokalnych Cerkwi autokefalicznych, lub 2) wówczas kiedy jest wymieniane imię patriarchy Bartolomeusza, modlić się w duchu aby Pan Bóg natchnął go takie działania, które zażegnałyby zaistniały konflikt.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, pozostałe, wiara



Czy zawarcie małżeństwa w Cerkwi przez prawosławnego z osobą, która bedac katolikiem wzięła wcześniej ślub w Kościele katolickim jest dopuszczalne? Jeśli tak, to czy osoba ta powinna otrzymać rozwód w Cerkwi? Piotr

Zawarcie takiego małżeństwa jest możliwe. Jeśli osoba zawierała związek małżeński w Kościele rzymskokatolickim, to też i tam powinna otrzymać rozwód. Rozumiem, że w praktyce może to być bardzo trudne. Sugerowałbym pójść porozmawiać i przedstawić problematykę dla proboszcza w parafii w której miałby być zawarty związek.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, rodzina, wiara



Czy jest to tradycja chrześcijańska/prawosławna i do czego ta tradycja nawiązuje. I jeszcze do kiedy powinna stać choinka w naszych domach (kiedy należy ją rozebrać)? Agnieszka

Choinka w okresie Bożego Narodzenia pojawiła się w chrześcijaństwie dość późno. Dzisiaj raczej nie wyobrażamy sobie Świąt bez tego drzewka. Prawdopodobnie rodowód choinki jako drzewka Bożonarodzeniowego wywodzi się z Niemiec z okresu XVI w. ze środowiska związanego z Reformacją tj. protestantyzmem. W swojej genezie zielone (żywe) drzewko nawiązuje do drzewa życia. Dlatego też choinka jako drzewko świerkowe jest „wynalazkiem” chrześcijańskim. W jaki sposób i w jakim okresie choinka zaczęła się pojawiać w domach i świątyniach prawosławnych, tego jeszcze chyba nie badano? Myślę, że warto było by ten temat zgłębić. Nie ma wyraźnych wskazówek co do tego, kiedy należy rozebrać choinkę. Zwykle uważa się, że może ona stać do święta Spotkania Pańskiego tj. do 15 lutego.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, pozostałe



Jak jest przyjęte / kiedy powinno się spożywać wieczerzę wigilijną – przed pójściem do cerkwi, czy po nabożeństwie, jeśli: a) Powieczerze jest celebrowane po południu/wieczorem, a Jutrznia i Liturgia osobno (np. w nocy); b) Powieczerze jest celebrowane po południu z następującą bezpośrednio po nim Jutrznią Bożonarodzeniową, a Liturgia sprawowana jest rano? I czy to w ogóle ma znaczenie? – pytanie w kontekście ścisłego postu tego dnia w odniesieniu do dobowego cyklu nabożeństw. Ania

Pytanie jest trochę skomplikowane, ale odpowiadając najprościej, wydaje mi się, że jak sama nazwa wskazuje wieczerzę należałoby spożyć wieczorem. Nie sposób jest umieścić jednoznacznie wieczerzy wigilijnej w cyklu dobowym nabożeństw z tego względu, że nie stanowi ona (wieczerza) elementu liturgicznego. Słusznie jest zawarta w pytaniu uwaga dotycząca ścisłego postu. Możemy sobie zadać pytanie: czy post kończy się wieczerzą wigilijną czy św. Liturgią? Czy wieczerza wigilijna jest posiłkiem, który wzmacnia nasze siły fizyczne w oczekiwaniu na główne wydarzenie tj. Liturgię Bożonarodzeniową czy sama wieczerza wigilijna jest tym momentem najistotniejszym? Myślę, że w naszym życiu liturgicznym wiele rzeczy pod wpływem różnych czynników jakoś poprzestawiało się. Należałoby w pewien sposób poukładać naszą tradycję do której przywykliśmy, mam na myśli wieczerzę wigilijną ze stroną liturgiczną, która jest istotą Bożego Narodzenia.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika



Od dłuższego czasu nurtuje mnie kwestia Sakramentu Spowiedzi oraz Pryczastji. Odczuwam potrzebę przystępowania do nich częściej ale nie wiem jak często mogę to robić… ? Czy są jakieś „ograniczenia”? Magdalena

Jeśli występuje takie odczucie, które skłania nas do intensyfikowania życia liturgicznego, uważam, że jest to właściwe, dobre i należy je rozwijać. Sakrament Spowiedzi i Pryczastia, choć są mocno powiązane nie są współzależne od siebie. Jeśli chodzi o rady Ojców Cerkwi jak często można przystępować do Czaszy, to św. Bazyli Wielki w liście 93 radził: „Przystępowanie nawet codzienne do Priczastia i przyjmowanie Świętego ciała i Świętej Krwi Chrystusa jest rzeczą piękną i zbawienną (…) My wszakże tylko cztery razy w tygodniu przystępujemy do Pryczasia, w Dzień Pański, czwartek, piątek i sobotę”.

Z tej wypowiedzi wynika, że częste przystępowanie do św. Darów jest właściwym. Należy uważać jednak aby ono nie spowszedniało, ale za każdym razem było na nowo przeżywane i było prawdziwym uczestnictwem w Wieczerzy Pańskiej.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, wiara, życie duchowe



Kiedy w czasie liturgii nie mogę być spowiadany, np. w czasie wieruju, iże chieruimy, ojcze nasz, czytania ewangelii, kazania duchownego. Czy w tym momentach mogę być spowiadany? Mikołaj

Tak, w tych momentach może osoba być spowiadana.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, pozostałe



Jak zwracać się do diakona? Ojcze? Batiuszka? Ania

Wydaje mi się, że nie ma jednoznacznie ustalonych zasad, które regulowałyby formę zwracania się do diakona. Można używać: ojcze, ojcze diakonie, diakonie, księże diakonie. Zwykle nie używa się do diakona batiuszka, ale jeśli ktoś by tak określił, to też nie byłoby błędu. Słowo batiuszka na j. polski można przetłumaczyć jako ojczulek.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, pozostałe



Dlaczego Cerkiew prawosławna w Polsce upiera sie przy kalendarzu juliańskim podczas gdy inne Cerkwie np. grecka od dawna go stosują? Czy z uwagi na zmieniający sie styl życia – migracja ze wsi do miast, oraz mniejszościowy charakter naszego wyznania w Polsce nie powinnismy dla dobra ogółu przejść na kalendarz gregoriański? Ostatnio spytałem o to jednego księdza i odpowiedział mi, ze przecież są liturgie na pierwsze Boże Narodzenie więc jest wybór. Czy Waszym zdaniem nie jest to zbyt duża hipokryzja ze strony Cerkwi? Michał

Sprawa wyboru kalendarza nie jest kwestą dogmatyczną czy teologiczną. Dlatego też w części lokalnych Cerkwi prawosławnych wprowadzono nowy styl, druga część tych Cerkwi pozostaje w starym stylu. Różne czynniki wpływały na taki wybór. Wydaje mi się, że sprawa kalendarza w naszej Cerkwi nie zawiera się w „upieraniu się” lecz w swobodnym wyborze. Zarówno pierwszy kalendarz jak i drugi mają swoich zwolenników i przeciwników. Z pewnością na Podlasiu przeważają zwolennicy starego kalendarza i byłoby niedorzecznością wprowadzanie nowego kalendarza „dla dobra ogółu”. Na pewno stanowi to problem dla tych, którzy chcieliby obchodzić święta w nowym kalendarzu. Myślę również, że parafie na południu Polski też pozostają zwolennikami starego kalendarza. W innych regionach Polski sprawa ta jest w różny sposób rozwiązywana. Są parafie, które używają starego kalendarza, są też, które używają nowego. Ważnym jest aby ten wybór dokonywał się w sposób przemyślany i uwzględniał przede wszystkim głos samych zainteresowanych.

Kategorie: historia, ks. Andrzej Kuźma, liturgika



W związku z ostatnimi wydarzeniami na Ukrainie, który Ukraiński Kościół Prawosławny należy uznać za kanoniczny? Czy w dalszym ciągu Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Moskiewskiego, czy też nowo powołany Kościół Prawosławny Ukrainy? Czy w związku ze schizmą w Cerkwi ukraińskiej istnieją jakieś przeciwwskazania odnośnie uczestniczenia w sakramencie Eucharystii w cerkwiach na terenie Ukrainy? I jeśli tak, czy jest jakaś lista parafii, która porządkuje status? Oraz dość pilne pytanie w związku z tym – wybieram się w najbliższych dniach do Poczajowa i chciałabym się upewnić, że nie ma przeszkód, żeby uczestniczyć tam w życiu eucharystycznym. Ania

Obecna sytuacja prawosławnej Cerkwi na Ukrainie jest bardzo trudna i smutna jednocześnie. W dodatku winę za całą sytuację ponosimy my, sami prawosławni. Kanoniczność Metropolii Kijowskiej należącej do Patriarchatu moskiewskiego raczej nie budzi u nikogo wątpliwości (włącznie z Patriarchatem Konstantynopola). Natomiast nowo powstała Metropolia, która do niedawna znajdowała się w schizmie, obecnie zaś włączona do Patriarchatu Konstantynopola, myślę, że stanowi obiekt dyskusyjny w świecie prawosławnym. Sobór Biskupów Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego w dniu 15 listopada 2018 r. Podjął decyzję zabraniającą „duchownym Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego wchodzenia w liturgiczno-modlitewne kontakty z <duchownymi> tzw. <Patriarchatu kijowskiego> i tzw.<Autokefalicznej Cerkwi>…”. Kształtowanie się tej nowo powołanej Metropolii jeszcze nie zakończyło się. Wkrótce prawdopodobnie zostanie ogłoszona autokefalia tej części Cerkwi ukraińskiej. Nie wiemy jak odniosą się do nowej sytuacji poszczególne autokefaliczne Cerkwie prawosławne. Chcąc odpowiedzieć na Pani pytanie, w związku z pielgrzymką na Ukrainę sugerowałbym zastosować się do orzeczeń, które zostało wydane przez naszych biskupów. Wydaje mi się, że wskazania, które zostały zawarte w tym orzeczeniu odnoszą się zarówno do duchownych jak i świeckich. Poczajew natomiast należy do Ukraińskiej Cerkwi Patriarchatu Moskiewskiego.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, pozostałe



Przez jaki okres czasu prawidłowo powinno się nosić żałobę po śmierci rodziców? Krystyna

W Prawosławiu żałobę pojmuje się przede wszystkim jako intensywną modlitwę za osobę zmarłą. Szczególnie ważna jest modlitwa w ciągu czterdziestu dni od odejścia osoby z tego świata. W tym czasie ważnym jest aby imię osoby zmarłej było wymieniane w czasie św. Liturgii na proskomidii. Zaleca się również czytanie Psałterza w intencji zmarłej osoby w tym okresie. Tradycyjnie panuje pewne przekonanie o rocznym okresie żałoby i można tak przyjąć. Oparte jest to bardziej na emocjonalnym wymiarze niż na liturgicznym.

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, rodzina, wiara, życie duchowe



Strona 1 z 1512345...10...Ostatnia »